Bệnh xuất huyết trên lươn nuôi không bùn: Dấu hiệu, nguyên nhân, cách điều trị hiệu quả

Mục Lục

Bệnh xuất huyết trên lươn là gì?

Bệnh xuất huyết trên lươn là một trong những bệnh nguy hiểm và phổ biến nhất trong mô hình nuôi lươn không bùn. Bệnh thường do vi khuẩn Aeromonas hydrophila, ngoài ra có thể gặp Aeromonas veronii, Aeromonas sobria hoặc một số vi khuẩn cơ hội khác.

Trong điều kiện môi trường xấu, mật độ nuôi cao hoặc lươn bị stress, vi khuẩn phát triển nhanh và xâm nhập qua các vết trầy xước trên da hoặc mang, gây nhiễm khuẩn huyết và làm lươn chết nhanh nếu không xử lý kịp thời.

Nguyên nhân gây bệnh

Các yếu tố làm bệnh bùng phát gồm:

NH₃, NO₂ vượt ngưỡng.
Nước thay không đúng kỹ thuật.
Mật độ nuôi quá dày.
Hàm lượng oxy hòa tan thấp.
Thức ăn dư thừa.
Thức ăn bị ôi thiu.
Chênh lệch nhiệt độ lớn.
Lươn bị xây xát trong quá trình phân cỡ.

Đặc biệt, Aeromonas luôn tồn tại tự nhiên trong môi trường nước. Chúng chỉ bùng phát mạnh khi sức đề kháng của lươn suy giảm.

Triệu chứng

Giai đoạn đầu

Lươn giảm ăn.
Bơi chậm.
Hay nổi đầu.
Ít phản ứng khi cho ăn.

Giai đoạn giữa

Miệng đỏ.
Gốc vây đỏ.
Hậu môn đỏ.
Xuất hiện các điểm xuất huyết trên bụng.
Da tiết nhiều nhớt.

Giai đoạn nặng

Loét sâu.
Xuất huyết toàn thân.
Bụng trướng.
Gan nhạt màu.
Thận sưng.
Có dịch trong ổ bụng.
Lươn chết rải rác rồi tăng nhanh.

Cách chẩn đoán

Có thể kết hợp:

Quan sát triệu chứng lâm sàng.
Mổ khám gan, thận.
Cấy vi khuẩn.
PCR hoặc định danh vi khuẩn tại phòng xét nghiệm.

Điều trị bệnh xuất huyết trên lươn

1. Cải thiện môi trường

Ngay khi phát hiện bệnh:

Thay 20–30% nước.
Tăng sục khí.
Hút chất thải đáy.
Kiểm tra NH₃, NO₂.

Đây là bước quan trọng vì nếu môi trường không được cải thiện, hiệu quả điều trị bằng kháng sinh sẽ giảm đáng kể.

2. Sát trùng nước

Có thể sử dụng một trong các hoạt chất:

Povidone Iodine

Liều:

0,3–0,5 ppm

Giúp giảm mật độ vi khuẩn trong nước.

Hoặc

BKC (Benzalkonium Chloride 80%)

Liều:

0,3–0,5 ppm

Không nên sử dụng đồng thời với chế phẩm vi sinh.

3. Kháng sinh điều trị bệnh xuất huyết trên lươn

Sau khi xác định bệnh do Aeromonas, có thể tham khảo một số hoạt chất (việc sử dụng phải tuân thủ quy định của cơ quan quản lý và dựa trên kết quả kháng sinh đồ nếu có):

Hoạt chất	Liều tham khảo*	Cách dùng
Florfenicol	10–15 mg/kg thể trọng/ngày	Trộn thức ăn 5–7 ngày
Oxytetracycline	50–75 mg/kg thể trọng/ngày	Trộn thức ăn 7–10 ngày
Doxycycline	10–20 mg/kg thể trọng/ngày	Trộn thức ăn
Enrofloxacin	Theo hướng dẫn của bác sĩ thú y thủy sản và quy định hiện hành	Trộn thức ăn khi được phép
Amoxicillin	20mg/kg thể trọng/ngày	Trộn thức ăn 5–7 ngày

*Liều thực tế cần hiệu chỉnh theo sản phẩm thương mại, mức độ bệnh và hướng dẫn chuyên môn.

Để tăng hiệu quả hấp thu nên:

Trộn cùng chất bám dính.
Chia 2 lần cho ăn.
Ngừng cho ăn nếu lươn bỏ ăn hoàn toàn và ưu tiên cải thiện môi trường.

Trong trường hợp lươn đã bị lờn các thành phần kháng sinh trên, liên hệ trực tiếp các chuyên viên của Maya để được hỗ trợ và tư vấn

4. Hỗ trợ

Nên bổ sung:

Giúp tăng sức đề kháng và phục hồi sau điều trị.

Phòng ngừa bệnh xuất huyết trên hiệu quả

Để hạn chế bệnh xuất huyết, bà con nên:

Duy trì NH₃ < 0,1 mg/L.
NO₂ ở mức thấp.
Oxy hòa tan >5 mg/L.
Thay nước định kỳ.
Hút chất thải hằng ngày.
Không nuôi mật độ quá cao.
Sử dụng thức ăn chất lượng.
Định kỳ bổ sung Vitamin C và chế phẩm hỗ trợ miễn dịch.
Khử trùng dụng cụ giữa các bể.
Cách ly đàn mới trước khi nhập chung.

Maya Pharma – Cung cấp nguyên liệu thủy sản

Maya Pharma cung cấp nguyên liệu dùng trong sản xuất thuốc và chế phẩm thủy sản.

Liên hệ Maya Pharma để được tư vấn lựa chọn nguyên liệu phù hợp với từng mô hình nuôi.